Akran Zorbalığına Karşı Üç Bakanlıktan Çok Boyutlu Mücadele

Türkiye'de çocukların önemli bir bölümünün maruz kaldığı akran zorbalığına karşı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) ve Sağlık Bakanlığı, 2025 yılında kapsamlı ve çok boyutlu bir mücadele programı yürütüyor.

Kurumlar, eğitimden dijital farkındalığa, saha çalışmalarından aile destek programlarına kadar geniş yelpazede ortak adımlar atıyor. 13,8 Çocuk Her Ay Zorbalık Yaşıyor Türkiye’de 2022 verilerine göre çocukların yüzde 13,8’i ayda en az bir kez akran zorbalığına maruz kalıyor. TÜİK’in 0–17 yaş grubunda gerçekleştirdiği araştırma, kız çocuklarında bu oranın yüzde 14,2, erkeklerde ise yüzde 13,4 olduğunu ortaya koyuyor. Uzmanlara göre bu oranlar, sorunun ülke genelinde önemli ölçüde yaygın olduğunu gösteriyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı: 9 Binden Fazla Çocuğa EğitimAile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, 2025 yılı boyunca 81 ilde 9 bin 504 çocuğa akran zorbalığına dair eğitim verdi. Akrandan akrana eğitim modeliyle yürütülen çalışmalar; okullarda, toplum merkezlerinde ve dijital platformlarda uygulanıyor. Bakanlığın “İlk Öğretmenim Ailem” mobil uygulaması ise akran zorbalığına ilişkin içerikleriyle 1 milyon 25 binden fazla kullanıcıya ulaştı. UNICEF iş birliğiyle hazırlanan Psikososyal Destek ve Pozitif Ebeveynlik Programı, 6–18 yaş çocuklar ve bakım verenler için zorbalığı tanıma ve baş etme becerilerini geliştirmeyi hedefliyor. Sağlık Bakanlığı: 5 Bin Çocuk Başvurdu, 14 Bin Danışmanlık Hizmeti VerildiSağlık Bakanlığı’na bağlı Sağlıklı Hayat Merkezleri ve hastanelerde görev yapan uzmanlar, akran zorbalığı yaşayan çocuklara destek sağlıyor. 2025’in ilk dokuz ayında: Akran zorbalığı nedeniyle 5.323 çocuk başvurdu,14.326 danışmanlık hizmeti sunuldu,107.306 kişiye eğitim verildi.Bakanlığın uyguladığı EASE Programı ise hikâye ve etkinlik temelli içeriklerle çocukların duygusal becerilerini güçlendirmeyi amaçlıyor. MEB: Milyonlarca Öğrenci ve Veliye EğitimMillî Eğitim Bakanlığı, şiddet ve zorbalıkla mücadelede son yılların en kapsamlı farkındalık çalışmasını yürütüyor. 2024–2025 eğitim öğretim yılında: 6 milyon 393 bin öğrenci ve 60 bin öğretmene eğitim verildi.Aynı yıl 338 bin veli, akran zorbalığı konusunda farkındalık programlarına katıldı.Okullarda yürütülen sosyal duygusal beceri programlarıyla 5,2 milyon öğrenciye ulaşıldı.Bakanlık ayrıca okul öncesinden lise seviyesine kadar tüm kademeler için psikoeğitim programları, hikâye kitapları, broşürler, afişler ve dijital içerikler hazırladı. Siber Zorbalık İçin Özel ProgramlarTeknoloji kullanımının artmasıyla birlikte siber zorbalığa karşı özel çalışmalar da yürütülüyor. MEB’in hazırladığı siber zorbalık farkındalık programı, öğrencilerin çevrim içi ortamlarda güvenli davranış geliştirmesini hedefliyor. İlkokul öğrencileri için “İkizlerin Hikâyesi” ve “Kahramanın Maceraları” adlı kitaplar hazırlanarak okullara dağıtıldı. Okullarda Şiddetin Önlenmesi Genelgesi Uygulamada2024’te yayımlanan “Okullarda Şiddetin Önlenmesi Genelgesi”, tüm eğitim kurumlarında rehberlik hizmetlerini güçlendirmeyi ve okul iklimini iyileştirmeyi hedefliyor. Rehber öğretmenler; öfke kontrolü, iletişim, sorun çözme becerileri ve risklerden korunma konularında öğrencilere düzenli eğitim veriyor. Bakanlıklardan “Artış Var” İddialarına YanıtSon yıllarda medyada görülen akran zorbalığı haberlerinin artmasına ilişkin yapılan değerlendirmelerde, haberlerin %50’sinin bilgilendirme amaçlı, olaylara ilişkin haberlerin ise çoğunlukla okul dışında gerçekleştiği belirtildi. Aynı olayların farklı başlıklarla yeniden haberleştirilmesinin, “okullarda zorbalık arttı” algısını güçlendirdiği ancak gerçek tabloyu tam olarak yansıtmadığı ifade edildi. Süreklilik Vurgusu: “Mücadele Çok Boyutlu ve Uzun Soluklu”Belgeye göre akran zorbalığıyla mücadele, kurumlar arası iş birliği, veri temelli politika geliştirme ve çocuk katılımını güçlendirme yaklaşımıyla sürdürülmesi gereken uzun vadeli bir süreç. Uzmanlar; Okulların güvenli iklime kavuşması,Ailelerin farkındalığının artırılması,Çocuklara erken müdahale programlarının yaygınlaştırılmasıgerektiğini vurguluyor.